45,9070$% 0.04
53,4118€% 0.05
6.545,30%-1,57
10.880,00%-1,50
43.372,00%-1,51
4.429,97%-1,72
Kurban Bayramı Sofralarında Denge: Et Tüketimi ve Sağlığımız
Kurban Bayramı denince maneviyatın dışında akla ilk gelenlerden biri kuşkusuz et sofralarıdır. Kavurmalar, mangallar, misafirlikler derken, Kurban Bayramınında tüketilen kırmızı et tüketimi normal günlerde tüketilen et miktarının çok üzerine çıkmaktadır. Ancak bayramın bu bereketini yaşarken sağlığımızı da unutmamak gerekir. Çünkü et sadece bir besin değil, aynı zamanda vücudumuzun biyokimyasal düzenini doğrudan etkileyen önemli bir protein ve enerji kaynağıdır.
Kırmızı et; kaliteli protein, demir, çinko ve B12 vitamini açısından oldukça zengin bir besindir. Sakatatlar ise başta yağda çözünen vitaminler olmak üzere birçok vitaminin başlıca kaynağıdır. Kırmızı et özellikle demir içeriği sayesinde kansızlığın önlenmesine katkı sağlamaktadır. Ayrıca kasların onarımı, bağışıklık sisteminin güçlenmesi ve hormon üretimi için de önemli bir besindir. İnsan vücudu eti sindirdiğinde aminoasitler ortaya çıkar ve bu yapı taşları hücre yenilenmesinden enzim üretimine kadar birçok biyokimyasal olayda görev almaktadır. Yani soframıza gelen et, aslında metabolizmamızın çalışma düzenine doğrudan etki etmektedir.
Her şeyde olduğu gibi kırmızı et tüketirken de miktarına dikkat etmemiz gerekmektedir. Bayramda “nasıl olsa yılda bir kez oluyor” düşüncesiyle aşırı et tüketimi, vücutta bazı metabolik sorunları tetikleyebilir. Özellikle fazla yağlı kırmızı et tüketimi kandaki kolesterol ve trigliserid düzeylerini yükseltebilir ve bu durum kalp-damar hastalıkları riskini arttırabilir. Ayrıca aşırı protein alımı böbreklerin yükünü arttırırken, fazla doymuş yağ tüketimi ise karaciğer yağlanmasına zemin hazırlayabilir.
Bir başka önemli konu ise kurban etinin dinlendirilmeden hemen tüketilmesidir. Yeni kesilmiş et sert olur ve bu etin sindirimi daha zordur. Bu yüzden kurban etinin en az 12-24 saat dinlendirilmesi gerekmektedir. 12-24 saat dinlendirilen et hem lezzet hem de sindirim açısından daha sağlıklıdır. Özellikle mide rahatsızlığı, tansiyon, diyabet veya gut hastalığı olan bireylerin daha kurban etini tüketirken daha dikkatli olması gerekmektedir.
Bayram sofralarında metabolik dengeyi sağlamak sağlığımızın korunması açısından en önemli anahtarlardan biridir. Eti yanında bol sebzelerle birlikte tüketmek ve porsiyon kontrolü yapmak sindirimi kolaylaştırır. Gün boyu sadece et ağırlıklı beslenmek yerine su tüketimini arttırmak ve hafif yürüyüşler yapmak metabolizmayı desteklemektedir.
Unutulmamalıdır ki sağlıklı bayram, sadece sofraların doluluğuyla değil, bayram sonrası bedenimizin bize teşekkür etmesiyle mümkündür.
Kurban Bayramı’nın ülkemize sağlık, huzur, bereket ve kardeşlik getirmesini diliyor; tüm halkımızın bayramını en içten dileklerimle kutluyorum. Sevdiklerinizle birlikte mutlu, sağlıklı ve huzurlu bir bayram geçirmeniz dileğiyle…
Prof. Dr. H. Ahmet DEVECİ
Gaziantep Üniversitesi
Beslenme ve Diyetetik Bölümü Öğretim Üyesi
